İnsanlar Yaşadıkça

Kayıkla ‘Peri Padişahının Adası’na giderlerken Ayşe’nin söyledikleri; “Biliyor musun, bazen seni dinlerken gözlerimin açılmasını hiç istemediğim bile oluyor. Dünya her zaman senin anlattığın kadar güzel değil. Daha doğrusu seni tanıyana kadar güzel değildi. Sen yanımda olduktan sonra kör kalmaya bile razıyım.”

Aralık, 1968. Üsküdar Ceza ve Tevkif Evi.

‘Vivre Pour Vivre’deki (1967) (Francis Lai ) ‘Théme de Catherine’. ‘Dışarıdakilerin’ ayırdına bile varmadıkları köşe kapısı açılır. Genç bir ‘tahliyeci’, çarpmamak için başını eğerek dışarı çıkıyor. Yıllarını geçirdiği yapıya omzunun üzerinden şöyle bir bakıp ceketini düzelttiğinde artık ‘dünyaya’ hazır.

Eskiden taksi şoförüymüş. Önce, dizlerine kuvvet, mahallesine. Rıfat Ilgaz'ın “Haseki yolları Arnavut kaldırımı//Arabada gidenler düşünsün,//Kumkapı’ya yayan gidilir, yayan!” (‘Doğum Koğuşundan Çıkış’) (1948) dediği parke taşlarla döşeli yollar. Soba borularının pencerelerden taştığı ahşap evler. Çocukluğunun geçtiği evin önü. Ne annesi ne babası kalmış. Ne de evin evlik hali. Kapıda iri bir asma kilit. Filmin ortalarına doğru, Ayşe'sine, uğruna elini kana buladığı, hapisler yattığı kız kardeşi için “Yel üfürdü, sel götürdü… Öldü” diyecektir.

[Ne olduğunu Meyhaneci Şişko’dan öğreneceğiz. “Arap Kenan’la Mustafa, kız kardeşini kirletmeye kalkınca, hazmedemeyip ikisini birden vurdu. 8 yıl yattı zavallı. Kızcağız da kahrından öldü.” TRT1 gösteriminde bu kısım yok].

‘Vivre Pour Vivre’deki (1967) (Francis Lai ) ‘Vivre Pour Vivre’. Bir umutla gittiği eski iş yerindeki müdür “Müşkül durumda olduğunuzu ben de kabul ediyorum ama elimden bir şey gelmiyor. Maalesef eski işinizi veremem size. Talimat müsait değil. Ne de olsa sabıkalısınız” diyerek önündeki kâğıtlarla ilgilenmeye devam eder.

Masa örtüleri kareli, Rum Meyhanesi’nde, hapisten tanıdığı Zeki şunları söylüyor; “Sonunda bir iş ayarlayabildik sana. İzmir’e hasta götüreceksin. Hepsi 5 yüz papel. Şimdilik 2 yüz gönderdiler. Korkma, bulanık bir iş değil. Arabayı yarın Kürt Rasim’in benzin istasyonundan alırsın. 62 Ford. Zımba gibi. Cumartesi günü tam 12’de bu adrese gelirsin. Sakın geç kalma, hastanın hayatıyla oynarız ha.”

5 Aralık, Perşembe. Milliyet Gazetesi’nde, bir süredir devam etmekte olan, ‘Körleri Hayata Hazırlama Kampanyası’yla ilgili açıklama var. Eren Han’daki ‘Körleri Koruma Derneği’ Başkanı Ziya Bey de manikür yapan karısı Rezzan’a aynı konudan söz ediyor; “Bu yardım kampanyası en çok bizim işimize yaradı. Kasada dağ gibi para yığılı. Tam 2 milyon. Çok değil, bir gün daha bekleyeceksin milyoner karısı olmak için.” Birazdan, Rezzan’ın kardeşi Zeki ve arkadaşı Hacı gelir. “Araba çalındı. Şoförüne teslim edildi. Arkasından ağlayacak kimsesi yok.”

Booker T. & MGs’in “Doin’ Our Thing” albümündeki (1968) “Let’s Go Get Stoned” (1965) (Valerie Simpson / Nickolas Ashford / Josephine Armistead). Ziya Bey’in soygun planı basit. “Arabayla Han’ın bulunduğu sokağa girer, kargaşalıktan faydalanarak içeri süzülürsünüz. Saat 1’de dernekte kimsecikler kalmaz. (Cumartesileri yarım gün çalışıldığı yıllar). Kapıcı da odasında olur. Bu da kasanın anahtarı. Şifre 1-8-3-6.

Zeki kasayı açarken Hacı, sen kasayı matkapla delersin. (Oysa kasanın şifreli değil anahtarlı olduğunu göreceğiz). Paraları aldıktan sonra kasayı kapatıp dinamit fitilini iyice yerleştirirsiniz.” İşin önemli tarafı bu soygunun içerden yapıldığı belli olmayacak.

‘Cat: The Incredible Jimmy Smith’ uzunçalarındaki (1964) ‘Theme From Joy House’ (1964) (Lalo Schifrin). Soygun sırasında aynı Han’daki bir terzi atölyesinde çalışan Ayşe’nin yaşamını değişecektir. Almanya’ya işçi olarak gitmek için hazırlık yapan arkadaşı Nurhan’la küçük bir evi paylaşıyordu.

Soygun günü “Hesapları bir türlü kapatamadık. Öğleden sonra çalışacağız çaresiz” diyen muhasebeci Hamdi Bey ‘mesai’ye kalır. Hacı ve Zeki, ‘hesapta olmayan’ yaşlı adamı matkapla öldürürler! Kaçmalarına engel olmaya çalışan kapıcıyı da tabanca ile.

Rezzan, ne olduğunu anlayamayan Orhan’a silah zoruyla manevra yaptırırken, araba, elinde ayran ve sandviçle iş yerine dönmekte olan Ayşe’ye çarpar. Genç kız, artık-en azından bir süre-göremeyecek. Kahramanımız nasıl bir oyuna getirildiğini anlar ama çok geç.

“Bulanık olmayan iş buydu, ha.” Sabıkalıdır… Ne dese polisi inandıramayacaktır.

Soyguncuları paralarla birlikte yol kenarındaki bir kulübede bırakıp oradan uzaklaşır.

Zor günler. Hem Ayşe hem de Orhan için. Delikanlı işsiz. Eski mahallesinden tanıdığı Şoför Ahmet, bir öneride bulunur. “Askere gidiyorum yakında. Arabada çalışacak uygun birini bulamadım. Annem ‘Orhan abinden başkasına güvenemem, eğer isterse o çalışsın’ diyor. İhtiyar kadın işte, kusuruna bakma, bizim külüstürü bir şey sanıyor.”

Kahramanımız artık, ‘34 DH 164’ plakalı eski model takside, (şimdilik) tek yakını, köpeği Kısmet ile birlikte direksiyon başında.

Yılbaşı gecesi, Ayşe ile tekrar karşılaşır.

The Ventures’ın “Walk, Don’t Run Vol. 2” 33’lüğündeki (1964) ‘Peach Fuzz’ (Nokie Edwards / Don Wilson / Bob Bogie / Mel Taylor). Genç kız biraz isteksiz katıldığı yılbaşı eğlencesinden, körlüğü ile ilgili konuşmalar nedeniyle bunalarak kaçıyor.

‘Vivre Pour Vivre’deki (1967) (Francis Lai ) ‘Théme de Candice’. Nereye gittiğini bilmez bir halde sokaklarda koşarken, Orhan'ın arabasına çarpmaktan son anda kurtulur.

“Canınızdan mı bezdiniz? Herkesin eğlendiği bir gecede kendinizi öldürmek istediğinize göre kim bilir ne kadar acı çekmiş olmalısınız.”

Çok güzel bir yağmur başlar. Orhan ceketini vererek, Ayşe’yi arabasına alıyor. O anda, radyoda bir anons; “Sayın dinleyiciler, saat 24. Yeni yıla girmiş bulunuyoruz. Şimdi size yılın ilk melodisi.”

Başlangıçtaki notalarla ikisi için yepyeni bir yaşam başlar. Yalçın Ateş 6’lısı… Gönül Yazar… Filme sadeliğini veren ‘Sensiz Saadet’ (Yaşar Güvenir).

Her şey o kadar güzel ki. Ahmet (kendini öyle tanıtır)-Ayşe-Kısmet-Günün ilk ışıkları-Deniz kenarındaki Dolmabahçe Camisi-İstanbul-Farfisa org, gitar, flüt ile ‘Alnımın yazısıydın ne yapsam silemem ki’.

Birbirlerinden başka kimseleri olmayan iki genç.

Eskinin de eskisi arabada başlayan sevgi, Orhan'ın kendini bir çift göze adamasını, genç kızın öfkesini, soyguncularla ölüm kalım mücadelesini hep ikincil bırakıyor.

“Çok ağladın yeter. Gözlerine yazık. Benim de hayatımda sana anlatamayacağım çok şey var. Yeni yılın ilk günü başlıyor. Yalnız ikimiz için. Bir gün, yeniden dünyaya umutla bakabileceğimi sanmıyordum.”

(Yazan: Murat Çelenligil)