Münir Hayri Egeli

Münir Hayri Egeli

Doğum Tarihi - Yeri : 23 Temmuz 1903 - İstanbul, Gedikpaşa

Vefat Tarihi - Yeri : 25 Ekim 1970 - İstanbul

Münir Hayri Egeli 23 Temmuz 1903 tarihinde İstanbul’un Gedikpaşa semtinde doğdu. 1919’da İstanbul Muallim Mektebi’ni bitirdi. 1922’de Fransa’daki Sorbonne Üniversitesi’nde Psikoloji Bölümü’nden mezun oldu.

Fransa’daki öğrenciliği sırasında Mustafa Kemal Atatürk’ün isteğiyle Paris Türk Haberler Bürosu’nu kurdu. Türkiye’ye döndükten sonra Ankara Maarif Müfettişliği, Tayyare Cemiyeti Neşriyat Müdürlüğü, Milli Temsil Akademisi Müdürlüğü gibi görevlerde bulundu. 1930 yılında Atatürk’ün seyahatini kameraya çekerek sinemaya başladı. Halkevleri umumi rejisörlüğüne atandı. Atatürk tarafından sinema konusunda ihtisas yapması için Almanya ve Rusya’ya gönderildi. Atatürk’le birlikte Ben Bir İnkilâp Çocuğuyum belgeselini hazırlamaya başladı. Ancak Atatürk'ün rahatsızlığı nedeniyle belgesel tamamlanamadı.

1938 yılında Doğan Çavuş filmiyle yönetmenliğe başladı. 1951’de Cem Sultan ve Yavuz Sultan Selim ve Yeniçeri Hasan, 1952’de Yıldırım Beyazıt ve Timurlenk gibi tarihi dramalara imza attı. Nijat Özön’ün sınıflandırmasıyla “geçiş dönemi”nde tarihi filmler çeken diğer yönetmenlerle birlikte “takma sakal devri” diye adlandırılan bir furyanın yaratıcılarından biri oldu.

1954 yılında Refik Halit Karay’ın eserinden uyarladığı Nilgün isimli filmi Hindistan’da çekti. 1961’de Kolsuz Bebek ismiyle yönettiği yapımda, üç farklı öyküyü tek bir film içinde anlattı. Birbirinden farklı üç kısa öyküyü aynı filmde anlatan ilk Türk filmi oldu. 25 Ekim 1970’de İstanbul’da vefat etti.

Yazan: Barış Saydam